Haberler

Süt Üreticileri Boğa Sperması Seçiminde Süt Miktarına Önem Veriyor

Ege Vet web sitesinde yapılan bir ankete göre süt üreticileri boğa tohumu seçerken en çok süt miktarına önem veriyor.  Web sitesinde sorulan, "Katalogdan boğa tohumu seçerken en çok hangi özelliğe dikkat edersiniz?" sorusuna ankete katılanların %36'sı süte göre damızlık değeri, %18'i TPI değeri, %8'i Ayak-bacak puanı, %5'i meme puanı, %3'ü sütteki yağ oranı,   %2 si sütteki protein oranı, %28'i ise damızlık aktarım derecesi olarak cevap vermişler.

Önem sırasına göre; ilk sıraya süt miktarı, ikinci sıraya ise damızlık özelliklerini aktarma yeteneği yerleşmiş. 

Konu ile ilgili olarak Ege Vet Genel Müdürü Tahir S.Yavuz'un yorumları şu şekilde oldu;
"Öncelikle, üreticilerin bu seçimi yapabilmiş olmalarını progeny test'e yani döl testine borçlu olduklarını belirtmek isterim.  Boğaların kızları olduktan sonra süt verimleri, süt yağı ve protein oranları, ayak bacak yapıları ve özelliklerini aktarma yetenekleri tesbit ediliyor.  Kataloglara yazılıyor.  Bu testler yapılmasaydı bizim seçim yapabileceğimiz verilere ulaşmamız mümkün olmayacaktı.

Anket sonuçlarına bakınca; süt yağı ve proteinine çok önem verilmediği ortaya çıkıyor.  Türkiye'deki süt üreticileri bu konuda haklıdırlar.  Sütü satın alan işletmeler süt yağı ve proteinine göre fiyatlandırma yapmıyorlar ya da yaparlarsa bile çok tatmin edici olmuyor.  ABD'de ise süt yağı ve proteinine göre fark yaratacak bir fiyatlandırma yapıldığından bu iki değer büyük önem taşıyor.  Anket'ten anlaşıldığına göre; üretici dostlarımız ayak-bacak puanı ve meme puanı üzerinde fazla durmuyorlar.  Aslında inekler için ayak-bacak yapıları ile meme yapıları çok önemlidir, hatta ineğin verimlilik ömrünü belirleyen iki ana unsur bunlardır.  Memenin sarkık olması, meme bağlarının gevşek olması hiç istenmeyen bir durumdur.  Ayrıca meme başlarının olması gerekenden uzun veya kısa olması da istenmez.  Makineli sağımın yaygınlaştığı ülkemizde meme başı yapısı daha da önemli bir hal almıştır.  Basış bozukluklarını da her zaman hesaba katmak gerekir.  En iyisi, eşleştirme yaparak, sonraki nesillerde ayak-bacak ve meme yapısını düzeltecek boğa tohumlarının kullanılmasını sağlamaktır. 

 

Anket damızlık özelliklerini aktarma yeteneği konusunda da bir bilinç oluştuğunu gösteriyor.  Boğanın özelliklerini aktarma gücü toplumda "baba dölü"nün etkinliği konusundaki yaygın fikri destekliyor.  Bu değere önem verilmesi doğru bir yaklaşımdır.  Gelelim süt miktarına; eğer ABD'den ithal edilen boğa tohumları kullanılıyorsa, zaten çok yüksek süt değeri vardır.  Dolayısıyla bu yönde bir seçime gerek yoktur.  Ülkemizdeki verimlerle karşılaştırıldığında, ABD boğalarının kızlarının süt verim ortalamaları ve süte göre damızlık değerleri çok yüksektir.  Bunun yanı sıra ilgili yönetmelik ek olarak +1000 değerini öngörmektedir.  Böyle olunca ABD'den sperması ithal edilen boğaların süt miktarı  yüksek kızlar vereceği ortadadır.  Önerim, bilgisayarlı eşleştirme programıyla boğa sperması seçimidir.  Ayak-bacak ve meme puanı yüksek olan boğaların seçimi mutlaka yararlı olacaktır.  Ayrıca TPI ile boğa seçmek yine yararlı sonuçlar doğurur.  Çünkü TPI bir formüldür.  Süt miktarını içine almayan, ancak; diğer özellikleri içine alan bir hesaplamadır.  Zaten süt miktarında ABD'den sperması ithal edilen boğaların üstün olduklarını düşünürsek TPI (Toplam Performans İndeksi) değeri yüksek olan boğaların seçimi yerinde olacaktır"